Kanser Çeşitleri - Kolorektal Kanser (Kalın bağırsak Kanseri)

Diğer Bağlantılar

  

Kalın barsak, sindirim sisteminin son kısmını olusturmaktadır, kalın barsakta olusan kanserler genel olarak kolorektal kanserler olarak da isimlendirilmektedir. Kalın barsagın son kısmı olan rektumda olusursa rektum kanseri, daha önceki kısımlarında olusursa kolon kanseri olarak isimlendirilir. Kalın barsak kanserleri erkeklerde akciger ve prostat kanserlerinden sonra, kadınlarda ise meme ve akciger kanserinden sonra en sık görülen kanserlerdir. Genellikle 50 yasından sonra görülür ama daha erken yaslarda da görülebilir. Nedeni kesin olarak bilinmemektedir. Ancak, hastalık olusumunun riskini arttıran bazı faktörler tarif edilmistir.

 

Belirtileri neler?

 

Kanserin kalın barsakta yerlestigi yere göre belirtiler farklı olabilir. Asagıdaki belirtiler mevcut ise,

özellikle ailenizde de kolorektal kanser hikayesi mevcut ise ve 40 yas üzerindeyseniz mutlaka doktora

basvurunuz.
  • • Barsak dıskılama alıskanlıgınızda degisiklik, sürekli kabızlık veya ishal/kabızlık seklinde degisiklikler,
  • • Dıskılama ihtiyacı olması ama rahatlayamama,
  • • Dıskıda kan görülmesi,
  • • Kramp seklinde veya sürekli karın agrısı,
  •    İstah azalması,
  • • Zayıflama.

Kolorektal kanser risk faktörleri:
  • • Yas: Hastaların %90’ı 50 yasın üzerindedir.
  • • Diyet: Sebze, meyve, tahıl ürünlerinin az yenilipi buna karsılık kırmızı et, hayvansal yag ve kızartmaların fazla yenilmesi,
  • • Yasam tarzı: Fiziksel aktivitenin az olması, sismanlık, sigara ve alkol alımı,
  • • Barsak polipleri: Barsakta olusan poliplerin bazıları kanserlesebilir,
  • • Kronik barsak hastalıkları: Ülseratif kolon ve Crohn hastalıgı olanlarda kanser gelisebilir,
  • • Barsak kanseri veya adenomatöz polip aile hikayesi olması: Bir ailede birden fazla kiside   kolorektal kanser görülmesi sansızlıga baglı olabilir. Ancak, ailenin her jenerasyonunda ve birden fazla kiside görülmesi hastalıgın ailesel olabilecegi düsündürür.

 

Ailesel kolorektal kanser:

 

Kolorektal kanserlerin % 15-50’si aileseldir, yani o ailede kolorektal kanser gelisimine meyil vardır. Bu

bir genden dolayı veya hem gen hem de çevresel faktörlerle olusabilir. Bu ailelerde tipik olarak ailenin

birkaç bireyinde kolorektal kanser veya kanserlesebilen polipler vardır.

 

Kalıtımsal Kolorektal Kanser :

 

Kolorektal kanserlerin %5-10’u kalıtımsaldır. Bir hastalıgın kalıtımsal olabilmesi için bilinen belirli gen

degisikliginin o ailede bulunmasıdır. Bu ailelerin her jenerasyonunda birden fazla bireyde kolorektal

kanser gelisir, bunlarda kanser daha genç yaslarda görülür ve ailede veya kendilerinde diger organ

kanserleri de eslik edebilir.

 

Tanı nasıl konulur?

 

  • • Doktor tarafından Fizik muayene (Parmakla rektum muayenesi ile birlikte)
  • • Dıskıda kan ve gizli kan testi
  • • Rektoskopi veya Kolonoskopi
  • • Baryumlu kolon filmi
  • • Karın Ultrasonografisi/Bilgisayarlı tomografi/MR
  • • Kanda CEA
  • • PET
  • • Biopsi ve patolojik inceleme

Kolorektal kanser tanısı konan hastada yukarıdaki tanı araçları ile evreleme diye adlandırılan

hastalıgın yaygınlıgı arastırılır. Hastanın tedavisi ve izlem planı evreleme ile yapılabilir.

 

Tedavi yöntemleri:

 

Tümörün yerlestigi yere ve hastalıgın evresine göre tedavi seçenekleri vardır. Kolorektal kanser

tedavisi multidisipliner bir ekiple planlanır ve uygulanır. Bu ekipte gastroentereloji uzmanı, cerrah, tıbbi

onkoloji uzmanı, radyasyon onkolojisi uzmanı, patoloji uzmanı ve görüntüleme uzmanları bulunur.

Cerrahi: Hastalıgın en önemli tedavisi tümörün barsagın saglıklı bir kısmı ile birlikte çıkartılmasıdır.

Bununla birlikte ilgili bölgesel lenf bezleri de çıkartılır. Tümörün yerlesim yerine göre bazı durumlarda

geçici veya kalıcı kolostomi denilen barsagın karına açılma islemi yapılması gerekebilir.

Kemoterapi: Cerrahi tedaviden sonra riskli kisilerde hastalıgın yinelemesini önlemek veya hastalıgın

metastaz denilen yayılmıs oldugu hastalarda hastalıgın kontrolu için kemoterapi denilen serumla veya

agızdan alınan ilaç tedavisi yapılabilir.

 

Bunun yanında günümüzün modern kanser tedavisi “Hedefe yönelik tedavi” kolorektal kanserlerde

uygulanmaktadır. Burada amaç kanserin olusumuna neden olan mekanizmaların isleyisini önlemektir.

Hücrenin kontrolsuz çogalmasını saglayan mekanizmaların veya tümörün beslenmesi ve yayılması

için olusturdugu damarlanmanın önlenmesi de alınmaktadır.

Radyoterapi:Barsagın son kısmı rektumda gelisen hastalarda cerrahiden önce veya sonra hastalıgın

yayılmasını ve yinelemesini önlemek için yapılan ısın tedavisidir.

 

Korunmak için ne yapmalı?.

 

Kolorektal kanserden korunmak için saglıklı 50 yas ve üzeri erkek ve kadın her yıl dıskıda gizli kan

testi ve 5 yılda bir rektosigmoidoskopi veya 10 yılda bir kolonoskopi ya da 5-10 yılda bir baryumlu

kolon filmi çektirmelidir. Bu testlerin yapıldıgı zaman parmakla rektal muayane de yapılmalıdır.

Ayrıca yüksek risk faktörlerini tasıyan kisilerin bu testleri daha erken yaslarda ve daha sıklıkla

yaptırmaları gerekir

 

Yasam tarzı:

 

Saglıklı bir diyetle beslenme : Meyve, sebze ve tahıldan zengin, hayvansal yag, kırmızı et ve

kızartmalardan fakir bir diyetle beslenme

 

Düzenli egzersiz:

 

Streoid dısı antiinflamtuar ilaçların (NSAID) polip olusumunu önleyebilir, bu ilaçları kullanma

konusunda doktorunuzla görüsün

 

Ailenizi tanıyın :

 

Ailenizde kanser olup olmadıgını, ne tip kanserlerin oldugunu ve hangi yaslarda olustuklarını inceleyin.

Ailenizde sık olarak kolorektal kanser ve polip görülüyorsa doktorunuza basvurun, genetik test yaptırıp

yaptırmamayı tartısın.

Bu Yazı 199 Kez Okundu - Eklenme: 16.10.2009 18:40:15

Yorumlar

 Henüz Yorum Kaydedilmemiş...

Yorum Yaz

Rumuz *
E-mail *
Konu *
Yorumunuz *
 *'lı Alanların Doldurulması Zorunludur. Yorumlar Yönetici Onayından Geçer.